×

Uzm. Dr. Filiz HARPUTLUOĞLU

  • Türkçe Türkçe
  • 0542 359 85 40
  • Facebook
  • instagram
  • whatsapp
  • Youtube
  • ANA SAYFA
  • HAKKIMDA
  • BASINDA BEN
  • İLGİ ALANLARIM
    • Yeni Doğan
    • Çocuklarda Alerji
    • Çocuk Aşıları
    • Genel Çocuk Sağlığı
    • Çocuk Beslenmesi
  • YENİDOĞAN
  • VİDEOLARIM
  • İLETİŞİM
WhatsApp WhatsApp İletişim
  • /
  • YENİDOĞAN

GÜVENLİ UYKU ve UYKU EĞİTİMİ

GÜVENLİ UYKU  ve UYKU EĞİTİMİ

Uyku yenidoğan gelişiminin en önemli yapıtaşıdır. Sizinle "güvenli uyku" için yapılabilecekleri paylaşmak isterim.

Amerikan Pediatri Derneği'nin bebek ölümleri ile ilgili yaptığı araştırmaya göre, bebek ölümlerinin bir numaralı sebebi SIDS (Ani Bebek Ölümü Sendromu) ve uykudaki kazalar... Oysa bebekler için güvenli uyku ortamı yaratarak, uykuda ölümlerin büyük bir kısmını engelleyebiliriz.

Amerikan Pediatri Derneği'nin Tavsiyeleri

  • Bebekleri sırtüstü yatırın.
  • Battaniye ya da yorgan kullanmak, bebeğin yüzünü kapatıp nefessiz kalmasına sebep olabilir. Güvenli bir uyku tulumu kullanın.
  • Bebeğinizi dağınık olmayan bir beşikte, gergin bir çarşafla yatırın.
  • Bebeğinizin beşiğinde, yastık, battaniye, kenar koruyucu ve oyuncak bulundurmayın.
  • Yorgan gibi yumuşak zeminler bebeğin uyuması için güvenli değildir. Bebeğinizi sert bir zeminde uyutun.
  • SIDS'in, uyurken emzik kullanan bebeklerde görülme sıklığı daha azdır. Bebeğinize uyurken emzik verebilirsiniz ama emziği boynuna asmayın.
  • Bebeğinizin yanında sigara içmeyin.
  • Bebeğinizi aşırı sıcaklamasına sebep olacak şekilde giydirmekten kaçının.
  • Oda sıcaklığının 20-23 dereceyi geçmemesini sağlayın.
  • Bebeğinizi ilk bir kaç ay kendi odanızda, bebek beşiğinde yatırın. Birlikte aynı yatakta uyumayın.

Güvenli Beşik

  • Beşik parmaklıklarının arası 6 cm' yi geçmemelidir.

  • Kurşun boya içermeyen beşikler kullanın.

  • Yatak başı ve ayakucunda süslemeler olmamalıdır.

SIDS'İN en sık yaşandığı zaman dilimi ilk 4 ay. Amerikan Pediatri Derneği'nin 1992'de "bebekleri sırtüstü yatırın" kampanyasından sonra SIDS oranlarında ciddi bir azalma oldu.

 

Uyku Eğitimi Nedir?

Uyku eğitimi bebeğin uykuya dalmayı ve tüm gece uyumayı öğrenmesi için ona yardım edeceğimiz süreç olarak tanımlanabilir.

Bazı bebekler kolayca bir uyku rutini oluşturabilirler. Ama çoğu uykuya dalma ya da uyandıktan sonra yeniden uyuma ile ilgili sorun yaşarlar , yol gösterilmesine ve yardım edilmeye ihtiyaç duyarlar.

Uyku Eğitimine Ne Zaman Başlayabilirim Ve Basamakları Nelerdir?

Yenidoğan bir bebeğe herhangi bir uyku programı uygulamaya çalışmayın. Yenidoğan bebeğiniz her birkaç saatte bir beslenme ihtiyacı duyar ve sık ve kısa aralıklarla uyuması tamamen normaldir.

Tipik olarak 3 ay civarında daha düzenli uyumaya başlarlar ve gece beslenmelerini azaltırlar. Ve 4-6 ay arasında bebekler uyku eğitimi için hazır olurlar ve geceleri 8-12 saat kadar uyuyabilirler.

Elbette her bebek farklıdır. Bazıları daha erken bazıları daha geç hazır olurlar. Bazıları diğerleri yapamazken günde yedi saat kadar uyuyabilirler.

Uyku eğitimine başlamadan önce bebeğinizde onun uykusunu etkileyebilecek herhangi bir sağlık sorunu olmadığından emin olun. Ardından seçtiğiniz yöntemi uygulayın ve bebeğinizin nasıl tepki verdiğini izleyin. Eğer bebek fazla direnç gösteriyor ve işler kötüye gidiyorsa bırakın ve yeniden denemeden önce bir iki hafta bekleyin.

Önce uyku rutini oluşturmalı

Hangi uyku eğitimini seçerseniz seçin yapılacak ilk şey bir rutin oluşturmak olmalı. Uyku saati yaklaştıkça daha az hareketli aktiviteler yapmalı, sakinleşmeli. Ilık bir banyo bebeği iyice gevşetecek ve uykuya geçişini kolaylaştıracaktır. Banyodan sonra bol öpücüklü, bol koklamalı masaj zamanını atlamayın. Ardından hala besliyorsanız iyice karnını doyurun. Sonra da kucağınızda gevşemesine izin verin ve yatağına doğru giderken ona her akşam aynı sözleri söyleyin: ¨Şimdi uyku zamanı bebeğim, uyu da büyü¨ gibi bir uykuya geçiş cümlesibelirleyin. Ayrıca, katı gıdaya geçtikten sonra biberonla süt vermeyi veya emzirmeyi banyodan önce yapın ki uyku ile süt bağlantısını kurmasın artık.

Oluşturduğunuz rutin bir süre sonra bebeğin şartlanmasını sağlayacak ve banyoya girmek, masaj yapmak bile uyku saatinin geldiğini anlamasını sağlayacaktır. Ve sıra geldi uyku eğitimine:

(Uyku eğitimine akşam uykusunda başlamak en iyisi. Bebek yeterince yorgun olduğu için daha az direnç gösterecektir.)

Uyku Eğitimi İçin Seçeneklerim Nelerdir?

Çocuğunuza sağlıklı bir uyku alışkanlığı kazandırmanın pek çok yolu var. Peki siz hangisini deneyeceksiniz. Bu noktada en rahat edeceğiniz ve bebeğinizin en iyi cevap vereceğini düşündüğünüz yöntemi seçin.

Günümüze kadar yapılan çalışmalar başarılı bir uyku eğitimi vermenin seçilen yöntemden çok istikrarlı olmanın daha önemli olduğunu gösteriyor. Eğer kararlı ve düzenli bir şekilde uygulanırsa tüm yöntemlerin aynı derece etkili olduğu gösterildi. Hayatınızın bir parçası haline getirebileceğiniz ve devam ettirebileceğinizi düşündüğünüz bir yöntem seçin başarı şansınızı arttırın.

Çoğu uyku eğitimi yöntemi şu temel yaklaşımlara dayanır:

" Bırak ağlasın” yaklaşımı 

 Bu yöntem bebeğin ağlamasının sorun olmayacağını ağlamasına izin vermenizi söyler ama tabii ki sonsuza kadar ağlatmanızı savunmazlar. Tipik olarak bu yöntemler bebeği yatağına uykusu gelmişken ama tam uyumamışken koymayı ve kısa süreli ağlmalarına onun yanında olup onu rahatlatarak (ama kucağa almayarak) müdahale etmenizi söyler.

En meşhur “bırak ağlasın” tekniği Ferber tarafından geliştirilmiştir. Ferber, bebeklerin uykuya dalmaları ve gece boyu uyuyabilmeleri için kendilerini sakinleştirmeyi öğrenmeleri gerektiğini savunur. Ferber ayrıca bebeği yalnız bırakmanızı ve belli bir süre için ağlamasına müdahale etmemenizi de önerir.

Kim West – Kontrollü uzaklaşma yöntemi

Uzaklaşma yöntemi genellikle 6 aydan büyük bebekler için öneriliyor.

* Uygulamaya yine rutin ile başlıyorsunuz. Bebeğiniz yine uykulu ancak uyanıkken yatağa yatırın. Bebeğin beşiğinin yanına bir tabure/sandalye koyup oturun.

* Bebeğiniz yataktayken ağlamasına fırsat vermeden sevin, okşayın, gevşetin. Uykua dalar gibi olursa bu hareketleri azaltın.

* Bebek size değil siz bebeğe dokunun. Çünkü sizin elinizi tutarak uyursa kısa sürede uyanma ihtimali çok yüksek.

* Bebeğiniz çok ağlıyorsa, kucağınıza alın, sakinleşene kadar tutun. Sakinleştiğinden öpün ve tekrar yatırın siz de kendi yerinize oturun.

* Bu yöntemin ilk 3 gününde bebeğiniz uykuya dalana kadar yatağın başında oturun. Gece uyanmalarında da aynı şekilde devam etmeyi ihmal etmeyin.

* Her 3 günde bir sandalyeyi yatağından biraz daha uzağa götürün.

* Böylece birkaç gün sonra odanın dışına çıkmış olacaksınız. Bebeğiniz sizi göremeyecek ama sesinizi duyabilecek. Çok ağlarsa gidin kucağınıza alın sakinleştirin ve odadan çıkıp sandalyeye geri dönün.

* Birkaç hafta sonra ise bebeğinizi yatağına yatırıp odadan çıkacaksınız ve bebeğiniz ağlamadan uykuya dalacak.

Kim West’in kontrollü uzaklaşma yöntemi diğerlerine göre sonuca biraz daha geç ulaştırıyor ama bebeği ağlatmak istemeyen ebeveynler için en iyi yöntemlerden biri. Yine sabır gerektiriyor, sakinlik gerektiriyor.

Bebeğinizin nasıl bir düzen içinde uyumasına istediğinize karar vermeniz gerekiyor. Yaşantınız, sizin istekleriniz, yapabilecekleriniz ve bebeğinizin yapısını iyece gözden geçirip uyku işine girmelisiniz. Tabi eğer istiyorsanız. İstemiyorsanız, uyku eğitimi fikrine sıcak bakmıyorsanız, birileri söyledi diye sakın yapmayın. Bu tamamen sizin ve bebeğinizle ilgili bir süreç.

Çocuğum İçin Bir Uyku Eğitimi Yöntemi Kullanmak Zorunda Mıyım?

Hayır. Bazen aileler bebeklerinin uyku alışkanlıkları ve denedikleri hiçbir yöntemin işe yaramaması nedeniyle tükenebilirler ve kendi özel yöntemlerini denemeye karar verirler. Eğer işlerin gidişatından memnunsanız ne yapıyorsanız onu yapmaya devam edin.

Göz Önünde Bulundurun


Popüler kültürdeki beklentilerin aksine 0-2 yaşta kesintisiz uyku yoktur. Kimi bebek 24 aydan önce bu davranışı sergileyebilir, ancak bu genellenemez, her bebekten beklenemez. 6.aya kadar gecede 3-4 uyanma, 6-12 ay arası gecede 2, 12-18 ay arası gecede 1, 18 aydan sonra uyanmama normaldir, ancak farklılıklar olabilir. Özellikle anne sütü alan bebeklerin gece emmeleride son derece normal ve sağlıklıdır.

• Bazı çocuklar doğuştan iyi uykuculardır ama bazıları daha mızmız, çabuk uyanan ve uykuya dalmak için daha fazla ilgiye ihtiyacı olan çocuklardır.

• Her çocuk farklıdır. Hatta aynı ailedekiler bile. Eğer ilk çocuğunuza uyguladıklarınız diğeri için işlemiyorsa yeni fikilerin zamanı gelmiş demektir.

• Tek bir yönteme bağlı kalmak zorunda değilsiniz. Herhangi bir yaklaşımın size uygun olan ve bebeğinizde işe yarayacağını düşündüğünüz bir tarafını alıp kullanabilirsiniz.

• Bazen sağduyu en iyi “yöntem”dir. Aileler sıklıkla kendi yollarını bulurlar. Eğer işe yarıyorsa neden bırakasınız.

Bize sık sorulanlardan, çocuklar kaç saat uyumalı?? Bu çocuğun yaşına göre değişmektedir.

Işte yaş gruplarına göre uyku ihtiyacı :

 

Ortalama Uyku Süresi

Gündüz Uykusu

İlK 3 ay

16-20 saat

 Gündüz ve gece uykuları eşit

4. ay

14-15 saat

Uyku periyotları 3-4 saattir

6. ay

13-14 saat

11 saat gece, 2 tane toplam 3 saatlik kısa gündüz uykusu

9-12 ay

12-13 saat

2-4 saati gündüz uykusu

18 ay

12-14 saat

Günde bir  1,5-3,5 saat gündüz uykusu

2 yaş

12-13 saat

Gündüz tek 1,5-2 saatlik uyku

3 yaş

12-13 saat

Gündüz tek 1,5-2 saatlik uyku

 3-6 yaş

11-12 saat

Gündüz uykusu kalkma eğiliminde

 



Facebookta Paylaþ





İlgi Alanlarım:

  • Yenidoğan
  • Çocuk Beslenmesi
  • Çocuk Hastalıkları
  • Genel Çocuk Sağlığı
  • Çocuklarda Alerji (Astım - Atopik Dermatit)
  • Çocuk Aşıları ve Takibi
  • Hizmet Verdiğimiz Bölgeler

  • Pendik Çocuk Doktoru
  • Kartal Çocuk Doktoru
  • Maltepe Çocuk Doktoru
  • Tuzla Çocuk Doktoru
    • Adres: Yeşilbağlar, Pera Pendik Ofis Tarafı, D:2.Kat Daire: 7, 34893 Pendik/İstanbul

    • Telefon: 0542 359 85 40

    • Hızlı İletişim Formu

    • Doktor'a Soru Sorun

    • Facebook
    • instagram
    • whatsapp
    • Youtube
    📅 Son Güncelleme: 7 Ocak 2026
    👤 Ersin AYVAZ — 📞 0555 479 31 19
    🔒 Gizlilik Politikası
    • BASINDA BEN
    • YENİDOĞAN